Jak dbać o zęby w ciąży?

W trakcie ciąży bardzo ważna jest większa niż zazwyczaj dbałość o higienę i zdrowie jamy ustnej. Zaniedbanie jej może prowadzić do różnych chorób i stanów zapalnych wywoływanych przez bakterie. To z kolei może skutkować powikłaniami ciąży, z przedwczesnym porodem włącznie. Można więc zaszkodzić nie tylko sobie, ale i swojemu dziecku. Przeczytajcie, co robić, aby zachować odpowiednią profilaktykę i zdrowie jamy ustnej w ciąży.

Regularnie i prawidłowo czyść zęby

To pierwsza rzecz, o której każda ciężarna powinna pamiętać.

Wydawałoby się, że jest to oczywiste, ale uwierzcie mi — bywa z tym różnie. Poranne nudności, zalecone leżenie czy wieczorna ospałość to stany, które nie zawsze sprzyjają utrzymaniu odpowiedniej higieny jamy ustnej.

Tymczasem co najmniej dwa razy dziennie powinnaś dokładnie wyszczotkować zęby, używając pasty z fluorem, a następnie oczyścić nicią dentystyczną powierzchnie styczne.

Można również stosować płyny do płukania jamy ustnej, jeśli odczuwasz taką potrzebę i dobrze się po nich czujesz, jednak nie jest to konieczne.

Mycie zębów po wymiotach w ciąży

Gdy w pierwszym trymestrze ciąży męczą Cię mdłości i wymioty, nie myj zębów bezpośrednio po zwróceniu kwaśnej treści żołądka.

Najpierw przepłucz jamę ustną wodą.

W treści żołądkowej znajduje się kwas, który może powodować erozję szkliwa. Należy odczekać około pół godziny, aż szkliwo ponownie się zmineralizuje i dopiero wtedy bezpiecznie oczyścić zęby.

Odpowiednia dieta w ciąży a zdrowie jamy ustnej

W trakcie ciąży zęby są bardziej podatne na próchnicę, między innymi z powodu naszych zaniedbań lub przyzwyczajeń żywieniowych.

Dieta powinna być bogata w warzywa, które:

• dostarczają niezbędnych witamin i minerałów,
• mają niski potencjał próchnicotwórczy.

Warto przygotowywać posiłki tak, aby ich główną część stanowiły warzywa, a uzupełnieniem były:

• jaja,
• mięso,
• kasze,
• dobre tłuszcze.

Należy unikać:

• żywności wysoko przetworzonej,
• gotowych dań,
• wyrobów cukierniczych,
• słodyczy.

Produkty tego typu zawierają tłuszcze trans oraz liczne dodatki, takie jak konserwanty i barwniki.

Najlepiej wybierać proste jedzenie typu real food — warzywa, dobrej jakości mięso i naturalne produkty.

Dobra dieta pełni ważną funkcję nie tylko dla zdrowia kobiety ciężarnej, ale również dla rozwoju i mineralizacji zębów rozwijającego się dziecka.

Nocne podjadanie a próchnica

Kobiety w ciąży często cierpią na bezsenność, co może powodować pokusę nocnego podjadania.

Niestety bardzo zwiększa to ryzyko rozwoju próchnicy.

W nocy zęby są szczególnie narażone na działanie bakterii, ponieważ wydziela się mniej śliny zawierającej enzymy neutralizujące ich działanie.

Nie unikaj dentysty w ciąży

Najlepiej byłoby wyleczyć zęby jeszcze przed zajściem w ciążę.

W pierwszym trymestrze, jeśli nie ma takiej konieczności, lepiej unikać zabiegów stomatologicznych. Trzeba jednak podkreślić, że leczenie zębów, jeśli jest konieczne, może być bezpiecznie przeprowadzone na każdym etapie ciąży.

Drugi trymestr ciąży

Drugi trymestr, czyli okres od około 12 do 25 tygodnia ciąży, uznawany jest za najbardziej optymalny do prowadzenia leczenia stomatologicznego.

W tym czasie:

• rozwój płodu jest bardziej stabilny,
• najczęściej ustępują pierwsze dolegliwości ciążowe,
• samopoczucie kobiety zwykle się poprawia.

Trzeci trymestr ciąży

Trzeci trymestr jest mniej komfortowy pod względem leczenia stomatologicznego, choć oczywiście leczenie nadal może być prowadzone.

Wizyty nie powinny jednak być zbyt długie, a kobieta nie powinna leżeć całkowicie na płasko, aby nie powodować ucisku na żyłę główną dolną.

Kontrolne wizyty stomatologiczne w ciąży

Jeśli żaden nagły stan nie wymaga leczenia, ciężarna powinna mimo wszystko odbywać wizyty kontrolne.

Pierwsza powinna mieć miejsce około 3–4 miesiąca ciąży, natomiast druga około 8 miesiąca.

Pozwala to ocenić stan zdrowia jamy ustnej i odpowiednio wcześnie zareagować w razie potrzeby.

Podczas wizyty kontrolnej dentysta powinien również przekazać informacje dotyczące higieny jamy ustnej dziecka:

• jak dbać o jamę ustną noworodka,
• jak czyścić buzię dziecka,
• kiedy odbyć pierwszą wizytę stomatologiczną.

Informacje dotyczące zdrowia zębów mlecznych znajdziecie tutaj.

Higienizacja zębów w ciąży

W czasie ciąży można i warto przeprowadzić profesjonalny zabieg higienizacji.

Usuwanie kamienia nazębnego ultradźwiękami, czyli skaling, jest bezpieczne.

Stan zapalny dziąseł związany z płytką i kamieniem nazębnym oraz zapalenie przyzębia mogą niekorzystnie wpływać na przebieg ciąży i zdrowie dziecka, a nawet zwiększać ryzyko przedwczesnego porodu.

Znieczulenie stomatologiczne w ciąży

Wiele przyszłych mam pyta, czy można stosować znieczulenie miejscowe w ciąży.

To kolejny mit, że w ciąży lepiej unikać znieczulenia. Przez takie przekonania wiele kobiet odkłada leczenie mimo bólu czy próchnicy, co jedynie pogarsza stan jamy ustnej.

Znieczulenie miejscowe może być stosowane u kobiet w ciąży.

Odpowiednio dobrany środek znieczulający:

• zmniejsza dyskomfort leczenia,
• ogranicza stres pacjentki,
• pozwala bezpieczniej przeprowadzić zabieg.

Usuwanie zębów w ciąży

Podobne mity dotyczą ekstrakcji zębów.

Oczywiście usunięcie zęba traktowane jest jako ostateczność i stomatolodzy często są w stanie uratować nawet mocno zniszczone zęby.

Jeżeli jednak ząb:

• nie nadaje się do odbudowy,
• powoduje stany zapalne,

ciąża nie jest przeciwwskazaniem do jego usunięcia.

Pamiętaj, że…

Kiedy pojawi się ból zęba, nie należy przyjmować leków na własną rękę.

Trzeba udać się do stomatologa i koniecznie poinformować go o ciąży. Lekarz dobierze odpowiednie leczenie i bezpieczne leki.

RTG zębów w ciąży

W ciąży należy unikać prześwietleń, szczególnie w pierwszym trymestrze, kiedy rozwijają się tkanki organizmu dziecka.

Czasami jednak zdjęcie RTG jest niezbędne podczas leczenia kanałowego lub podejmowania decyzji o usunięciu zęba.

Przy zastosowaniu:

• nowoczesnej radiologii cyfrowej,
• odpowiednio dobranej dawki,
• fartucha ołowianego,
• kołnierza ochronnego,

zdjęcie RTG może zostać wykonane bezpiecznie.

Dziąsła w ciąży

W czasie ciąży należy szczególnie dbać o dziąsła.

Hormony ciążowe sprawiają, że dziąsła:

• stają się bardziej rozpulchnione,
• częściej krwawią,
• mogą być bolesne.

Utrzymywanie odpowiedniej higieny jamy ustnej pomaga zapobiegać rozwojowi stanu zapalnego.

Polecane tematy

• Jak dbać o zęby w ciąży?
• Jak myć zęby?
• Akcesoria do higieny jamy ustnej
• Profesjonalna higienizacja – niezbędny element dbania o zęby
• Dieta i inne czynniki które wpływają na powstanie próchnicy
• Czy istnieje dieta dla zdrowych zębów?
• Próchnica wczesna lub inaczej wczesnego dzieciństwa

Disclaimer

Powyższy materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny.
Nie stanowi porady medycznej ani indywidualnej rekomendacji terapeutycznej.
Każdy przypadek wymaga indywidualnej konsultacji z lekarzem oraz odpowiedniej diagnostyki.