Poznajcie Lip Bumper – prosty, lecz cudowny aparat ortodontyczny

Lip Bumper ma dość prostą budowę – to  gruby, specjalnie dogięty drut, który zakładany jest  w przedsionku jamy ustnej, między zębami, a policzkiem i wargami. Służy do rozbudowy górnego i dolnego łuku zębowego. Warto, abyście poznali go bliżej.

Wśród pacjentów Lip Bumper nie jest dość popularnym aparatem. Z reguły pacjenci dziwią się, gdy pokazuję im ten kawałek drutu i wyjaśniam jak działa. Aparat jest mocowany do pierścieni na zębach trzonowych i przebiega w przedsionku jamy ustnej tj. między wargami i policzkami, a zębami, dlatego jest prawie niewidoczny dla otoczenia.

Po bokach ma on dogięte specjalne pętle, które umożliwiają jego odpowiednią aktywację.

Lip Bumper, fot. Triclinium

 

Dlaczego zaczęłam stosować Lip Bumper w swojej praktyce ortodontycznej?

W ortodoncji  Lip Bumper  jest  znany  od dawna, jest jednak niezbyt popularny (ja zetknęłam się z nim głównie w podręcznikach). Aparat w szerszym znaczeniu poznałam kilka lat temu na wykładach dr. Greenfielda, organizowanych przez OrthoGroup i praktycznych kursach u dr. Dominika Piskorskiego.

Lip Bumper wg dr. Greenfielda jest stosowany w 3 różnych konfiguracjach: poziom 1, 2 i 3 w zależności od ruchów, które ortodonta chce wykonać.

Aparat ten jest  istotnym elementem techniki CAD (Coordinated Arch Development- Wielokierunkowa Jednoczesna Rozbudowa  Łuków Zębowych). Leczenie pacjentów tą metodą pozwala ustawić zęby w przestrzeni neutralnej tzn. takiej, gdzie siły mięśni języka, warg i policzków równoważą się.

Metoda ta w znaczny sposób ogranicza potrzebę usuwania zdrowych zębów ze względów ortodontycznych, a efekty leczenia są bardziej naturalne i stabilne, co oznacza mniejsze ryzyko nawrotu wady po zdjęciu aparatów. Leczenie przebiega przy użyciu niewielkich, przyjaznych biologicznie sił, wykorzystując różne specjalnie do tego przeznaczone aparaty. Jednym z nich jest właśnie Lip Bumper.

Lip Bumper wykorzystuje do leczenia moich Pacjentów w Triclinium :)
Lip Bumper wykorzystuje do leczenia moich Pacjentów w Triclinium 🙂

Jak działa  Lip Bumper?

Głównym celem stosowania Lip Bumpera jest rozbudowa łuków zębowych.

Wiele aparatów ortodontycznych działających w celu rozbudowy łuku zapewnia jedynie ekspansję, czyli poszerzenie na boki poprzez przyłożenie sił bezpośrednio do bocznych zębów. Lip Bumper działa inaczej – umieszczenie aparatu w przedsionku jamy ustnej sprawia, że wpływa on na modyfikację funkcji mięśni warg, policzków i języka. Poprzez odsuniecie Lip Bumper’em mięśni policzków i warg od zębów  wykorzystujemy dominującą siłę z języka, która pomaga rozbudowywać łuk zębowy – inaczej mówiąc zwiększać jego obwód. W leczeniu wykorzystujemy naturalne siły pochodzące z własnych mięśni. W trakcie leczenia łuki zębowe stają się szersze, w odcinkach bocznych zębów, często tworzą się szpary, co zapewnia miejsce na wyprostowanie krzywych zębów. Jest to tzw. efekt czynnościowy Lip Bumper’a.

Ponieważ Lip Bumper jest przymocowany jedynie do trzonowców, odpowiednio aktywując aparat wywieramy też efekt mechaniczny w tym rejonie zębów. I tak możemy prostować nachylone do języka trzonowce, odrotować je i dystalizować, dodawać niewielki ruch na ekspansję, a także kontrolować wymiar pionowy.

Dużą zaletą Lip Bumpera jest kontrola tzw Leeway Space i E-Space , czyli przestrzeni, którą wykorzystujemy w leczeniu u dzieci w wieku ok. 10-12 lat, kiedy mają jeszcze „piątki” mleczne (jest to wiek zębowy określany, jako późne uzębienie mieszane). Przestrzeń, o której mowa to różnica między wielkością bocznych zębów mlecznych (trójki, czwórki i piątki) i bocznych zębów stałych i wynosi ok 1.5 -2.5 mm na każdą stronę łuku.

Jak wykorzystuję tę przestrzeń? Otóż,  gdy dziecko fizjologicznie traci ostatnie zęby mleczne, stała „szóstka” natychmiast naturalnie i fizjologicznie mezjalizuje się tzn. przesuwa do przodu. Mleczna piątka jest o ok. 2 mm większym zębem niż piątka stała, stąd jeśli Lip Bumper’em „trzymamy” szóstki, zyskujemy po każdej stronie 2 mm miejsca, które  można  wykorzystać na rozładowanie stłoczeń .

Lip Bumper może też pomagać w walce z wieloma złymi nawykami, takimi jak ssanie palców,  czy przygryzanie warg i policzków. Nawyki te często są powiązane z  wadami zgryzu, stąd zmieniając czynność mięśni wpływamy na eliminację szkodliwych nawyków.

Po rozbudowie łuku zębowego Lip Bumperem najczęściej kontynuujemy leczenie aparatem stałym, aczkolwiek czas noszenia zamków jest znacznie skrócony w porównaniu z tradycyjnym leczeniem,  które zaczynamym od razu aparatami stałymi. Nie jest to bez znaczenia biorąc od uwagę, jak kiepska jest higiena jamy ustnej u pacjentów w okresie nastoletnim. Skrócenie czasu leczenia aparatem stałym, który niestety znacznie utrudnia prawidłowe oczyszczanie zębów, wpływa pozytywnie na zdrowie zębów pod kątem próchnicy i chorób dziąseł.

Czasami  zdarza się, że efekty stosowania Lip Bumper’a są tak pozytywne,  że po jego zastosowaniu nie jest już potrzebne zakładanie aparatu stałego, ewentualnie można rozważyć „dokończenie” leczenia prostującymi nakładkami.

Zobaczcie jak to działa – kształt łuku zmienia się na korzystny, a zęby zyskują miejsce na wyprostowanie się.

 

Kiedy najlepiej go zastosować?

Jak wspominałam, Lip Bumper doskonale sprawdza się u dzieci w wieku późnego uzębienia mieszanego i jest to optymalny moment na rozpoczęcie leczenia tym aparatem.

Aparat oczywiście jest również stosowany  u dorosłych.  Działa on trochę wolniej, ale także skutecznie spełnia swoją rolę.

Jak wygląda założenie Lip Bumpera?

Aby prawidłowo umieścić Lip Bumper w jamie ustnej potrzebujemy kilku wizyt:

  • na pierwszej z nich dookoła zębów trzonowych zakładane są gumki separacyjne. Są to małe gumowe kółeczka, które delikatnie rozsuwają zęby.
  • Podczas drugiej wizyty, po wyjęciu separatorów i dopasowaniu pierścieni na trzonowce wykonujemy wycisk, który umożliwi zrobienie gipsowego odlewu szczęki lub żuchwy, a następnie wykonanie indywidualnie dopasowanego aparatu. Po wizycie, na której był wycisk pacjent nadal nosi gumki separacyjne, żeby prawidłowo umieścić  pierścienie i Lip Bumper.
  • Trzecia wizyta to już założenie i dopasowanie  aparatu, który leży biernie w jamie ustnej i pozwala pacjentowi przyzwyczaić się do jego obecności w ustach.
  • Następnie, po trzech tygodniach, ma miejsce  pierwsza aktywacja.

Wizyty kontrolne odbywają się co 6-8 tyg, podczas których lekarz stopniowo aktywuje aparat i obserwuje poszerzanie się łuku zębowego.

Jak przebiega adaptacja do Lip Bumpera?

Założenie każdego aparatu ortodontycznego wymaga adaptacji w jamie ustnej i tak samo jest z Lip Bumper’em. Tuż po jego założeniu może być widoczne lekkie wypchnięcie warg, zwłaszcza dolnej. Jednak po ok. 7-10 dniach nacisk wywoływany przez aparat przestaje mieć już taki wpływ na czynność mięśniową, przez co wybrzuszenie praktycznie przestaje być widoczne. Zęby trzonowe mogą być początkowo przez 2-3 dni delikatnie tkliwe, a w miejscach, w których aparat dotyka policzków i warg może pojawić się delikatne przekrwienie. Jest to zupełnie normalny objaw, którym nie należy się przejmować.  Aparat jest tak skonstruowany, ze możliwe jest jego samodzielne wyjęcie, aczkolwiek jest on noszony 24/dobę.

Czy warto nosić Lip Bumper ?

Czy warto nosić Lip Bumper przed założeniem aparatu stałego? Zdecydowanie tak! Przez swoje powolne i fizjologiczne działanie  zapewnia naturalny kształt łuku i miejsce dla stłoczonych zębów, a  możliwość  uniknięcia ekstrakcji zdrowych zębów  zapewnia szeroki i promienny uśmiech na całe życie 🙂

 

2 comments

  1. Ja aktualnie jestem leczona LB i chciałabym się spytać jak on dokładnie działa, pomijając wszelkie ortodontyczne pojęcia. Czy trzeba językiem zęby stłoczone naciskać czy język swobodnie może pozostawać i zęby same zaczną się prostować?

    1. Nic nie trzeba robić samemu. Lib bumper poprzez odsunięcie mięśni warg i policzków powoduje, że zaczyna dominować siła z mięśni warg i języka modelując łuk zębowy, który staje się szerszy. Zęby mogą się prostować lub mogą powstawać niewielkie szpary, jednak dzieje się to na przestrzeni miesięcy, nawet roku i więcej. Dodatkowo aktywując ten drut prostuje też zęby trzonowe.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *