Powszechnie panuje mit, że leczenie ortodontyczne i założenie aparatu pozwala wyleczyć problemy związane z zaburzeniami stawu skroniowo-żuchwowego. Tymczasem nie do końca jest to prawda.
W przypadku problemów ze stawem najpierw powinniśmy dążyć do ich zniwelowania, czyli ustabilizowania i prawidłowego ustawienia wyrostka kłykciowego żuchwy. Dopiero w kolejnym etapie powinno zostać przeprowadzone leczenie ortodontyczne aparatami.
Osoby cierpiące na zaburzenia stawu skroniowo-żuchwowego bardzo często myślą, że problem tkwi wyłącznie w nieprawidłowym zgryzie. Jest to częściowo prawda, jednak problem jest znacznie bardziej złożony.
Stomatolodzy często kierują takich pacjentów do ortodonty, sugerując, że samo założenie aparatu i poprawa zgryzu rozwiążą problem stawu. Tymczasem należy spojrzeć na anatomię twarzoczaszki całościowo.
Szczęka i żuchwa, w których umiejscowione są zęby, tworzą wspólnie zgryz, na który możemy wpływać za pomocą leczenia ortodontycznego.

Przekrój strzałkowy przez staw skroniowo-żuchwowy, żuchwa uniesiona – widok od boku. Fot. www.szkolaanatomii.pl
Dlaczego problemy stawu skroniowo-żuchwowego są bardziej złożone?
Staw skroniowo-żuchwowy odpowiada za ruchomość żuchwy. Składa się z wyrostka kłykciowego, czyli główki stawu, umieszczonego w dołku stawowym kości skroniowej. Dookoła stawu znajdują się mięśnie odpowiadające za ruch żuchwy.
Destabilizacja wyrostka kłykciowego w panewce stawowej jest znacznie szerszym problemem niż sama wada zgryzu. Może wpływać na nierównomierne i asymetryczne napięcie mięśniowe, spłaszczenie lub resorpcję główki stawu, a nawet na rozwój wad postawy.
Nieprawidłowe ustawienie elementów stawu najczęściej rozwija się przewlekle przez wiele lat. Prowadzi to do pojawienia się licznych objawów i dolegliwości.
Objawy zaburzeń stawu skroniowo-żuchwowego
Pacjenci najczęściej zauważają:
- „klikanie” lub „strzelanie” podczas ruchów żuchwy,
- bóle stawu i twarzy,
- trudności w przeżuwaniu,
- ograniczoną ruchomość żuchwy,
- blokowanie żuchwy,
- szumy uszne,
- bóle uszu,
- bóle głowy,
- bóle szyi i pleców.
Zaburzenia stawu skroniowo-żuchwowego wpływają więc nie tylko na sam narząd żucia, ale również na funkcjonowanie całego układu mięśniowego.
Jak wygląda diagnostyka SSŻ?
Osoba zmagająca się z tego typu problemami powinna przejść dokładną diagnostykę.
Obejmuje ona:
- ocenę ruchomości stawu podczas otwierania ust i ruchów bocznych,
- badanie palpacyjne mięśni otaczających staw,
- przeprowadzenie mapy bólu według Rocabado,
- diagnostykę obrazową.
W diagnostyce pomocne są:
- pantomogram stawów skroniowo-żuchwowych,
- CBCT stawów,
- rezonans magnetyczny.
Dopiero na podstawie pełnej diagnostyki lekarz może określić występujące nieprawidłowości i zaplanować odpowiednią terapię.
Na czym polega szynoterapia?
Leczenie zaburzeń stawu skroniowo-żuchwowego bardzo często rozpoczyna się od szynoterapii. Szyna musi być odpowiednio wykonana oraz indywidualnie dostosowana do pacjenta.
Celem terapii jest uzyskanie prawidłowego ustawienia wyrostka kłykciowego w panewce stawowej oraz stopniowa zmiana napięcia mięśniowego.
W procesie leczenia dochodzi do tzw. trwałej deprogramacji mięśni. Dzięki temu staw może ulegać samogojeniu i stabilizacji.
Terapia trwa zwykle od 2 do 18 miesięcy. Szyna powinna być noszona praktycznie przez całą dobę, również podczas jedzenia.
Pacjent musi być bardzo systematyczny. Nawet krótkotrwałe zdejmowanie szyny lub kontakt zębów bez szyny może zaburzać proces leczenia.
Czas terapii zależy od:
- stopnia zmian w stawie,
- indywidualnych możliwości regeneracyjnych organizmu,
- adaptacji mięśni do nowego ustawienia.
Dlaczego leczenie ortodontyczne powinno być kolejnym etapem?
W trakcie szynoterapii bardzo często okazuje się, że wraz ze zmianą ustawienia stawu zmienia się również sam zgryz.
Dopiero po ustabilizowaniu stawu można bezpiecznie przejść do leczenia ortodontycznego oraz korekty wady zgryzu.
Tylko taka kolejność postępowania pozwala zadbać o zdrowie całego narządu żucia oraz prawidłowe funkcjonowanie układu stomatognatycznego.
Polecane wpisy
- Zaburzenia stawu skroniowo-żuchwowego a bóle głowy
- Jak stan zdrowia jamy ustnej wpływa na zdrowie całego organizmu?
- Czy utrata zębów może wpływać na rozwój demencji?
- Wpływ leczenia ortodontycznego na moczenie nocne u dzieci
- Wpływ nadwrażliwości pokarmowych na rozwój zgryzu dziecka
Powyższy materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny.
Nie stanowi porady medycznej ani indywidualnej rekomendacji terapeutycznej.
Każdy przypadek wymaga indywidualnej konsultacji z lekarzem oraz odpowiedniej diagnostyki.





Leave A Reply